Rekorları, her biri binlerce metrekareyi kaplayan iki el dokuması halı elinde tutuyor. Onlar hakkında bilinenleri ve sıradan bir cami halısıyla ortak yanlarını derledik.
Bir cami için dokunmuş en büyük iki halı Körfez'de, biri Abu Dabi'de, diğeri Maskat'ta. İkisi de İran'da elde düğümlendi, ikisi de binlerce metrekare kaplıyor ve ikisi de parçalar halinde kesilip namaz salonunun sütunları etrafında birleştirildi. Haklarında yayımlanan rakamlar kaynaktan kaynağa değiştiği için, uyuşmadıkları yerlerde aralık olarak verdik.
Şeyh Zayed Camii, Abu Dabi
Ana namaz salonunun halısı, dünyanın en büyük el dokuması halısı olarak biliniyor.
- Ölçü: yaklaşık 5.400–5.700 m²; en sık verilen rakam 5.627 m².
- Düğüm: yaklaşık 2,2–2,5 milyar; 2,5 milyar rakamı 2007'deki Guinness Dünya Rekorları belgesiyle anılıyor.
- Ağırlık: yaklaşık 35 ton yün ve pamuk.
- Üretici: Ali Halıkî'nin tasarımıyla Iran Carpet Company; çoğu Meşhed çevresinde çalışan yaklaşık 1.200 dokumacı.
Sultan Kabus Camii, Maskat
Abu Dabi'den önce rekor Maskat'taydı ve halısı hâlâ dünyanın ikinci büyüğü.
- Ölçü: kabaca 70 × 60 metre; alanı yaklaşık 4.200–4.300 m² olarak bildiriliyor.
- Düğüm: Tebriz, Kaşan ve İsfahan geleneklerinden beslenen 28 renkte yaklaşık 1,7 milyar.
- Ağırlık: yaklaşık 21 ton.
- Üretici: yaklaşık dört yılda Iran Carpet Company.
Halı parçalar halinde dokundu, Maskat'a taşındı ve namaz salonunun sütunları etrafında yerinde birleştirildi.
El dokuması ile makine dokuması
Bu rekor halılar el dokumasıdır: Her düğüm elle atılır, bu yüzden yıllar ve yüzlerce dokumacı gerektirir. Dünyadaki camilerin neredeyse tamamı ise makine dokuması halıyla döşenir. Bu halılar, her ilmeği desenin gösterdiği yere yerleştiren bilgisayar kontrollü tezgâhlarda yıllar yerine haftalar içinde, maliyetin çok küçük bir kısmıyla dokunur ve yine de caminin ölçüsüne tam uyacak şekilde üretilebilir. Cami halısı üretimi nasıl yapılır yazımızda süreci iplikten serime kadar anlattık.
Her cami halısının devlerle ortak yanı
- Caminin çizimi üzerinde planlanır. Maskat'ın halısı sütunlarına göre tasarlandı; ölçüye özel her halı da öyle.
- Parçalar halinde gelir. Rekor halılar bile yerinde birleştirildi. Sıradan cami halısı rulolar halinde gelir ve ek yerleri desenin gizlediği yerlere planlanır; ayrıntılar cami halısı nasıl döşenir yazımızda.
- Desen kıbleye bakar. Ölçü ne olursa olsun, yerleşim kıble duvarından başlar.
Sık sorulan sorular
Dünyanın en büyük halısı hangi camide?
Abu Dabi'deki Şeyh Zayed Camii'nde; yaklaşık 5.600 m²'lik el dokuması bir halı.
Şeyh Zayed Camii'nin halısı kaç ton?
Yayımlanan kaynakların çoğuna göre yaklaşık 35 ton.
Dünyanın ikinci büyük cami halısı hangisi?
Maskat'taki Sultan Kabus Camii'nin halısı; yaklaşık 4.200–4.300 m² ve 21 ton.
Kendi caminiz için halı mı planlıyorsunuz? Cami halısı hesaplama aracımızla başlayın ya da model kataloğumuza göz atın.